پوشش گیاهی قسمت گسترده ای از ایران به دلیل استقرار نواحی خشک و نیمه خشک که ناشی از حوزه عمل کمربند پر فشار گرمسیری بوده،به وجود آمده است.به دلیل ویژگی های خاص بوم شناسی ایران،تنوع پوشش گیاهی در ایران همواره مشاهده می شود، ولی متاسفانه عواملی مانند چرای بی رویه دامها و به زیر کشت بردن مراتع باعث از بین رفتن پوشش گیاهی شده است.با توجه به تخریبی که در حال حاضر پوشش گیاهی ایران با آن دست به گریبان است،می توان به یک نوع تقسیم بندی در مورد پوشش گیاهی بسنده کرد.جنگل های مرطوب و متراکم،جنگل های نیمه مرطوب یا نیمه خشک و تنک و نوارهای درختی و درختچه ای فلات و جنوب ایران.

از دیدگاه جغرافیای جانوری ،کشور پهناور ایران نمی تواند به دلیل روند تخریبی که در محیطهای طبیعی آن حاکم است،مانند گذشته متنوع باشد.به هر حال نسل بسیاری از جانوران متعلق به ایران در حال نابودی است.متاسفانه اجتماعات جانوری ایران در طی قرون متمادی و حتی هزاران سال به دلیل تهاجمها و استقرار انسانی به شدت از بین رفته است.

آنچه که بیش از حد سبب کاهش جانوران ایران شده است،در کنار شکار بی رویه ،از بین بردن جنگل ها و در مجموع پوشش گیاهی مخصوصا" مراتع بوده است.البته باید به توسعه شهرها ،مسائل اقتصادی و نیز خروج بسیاری از گونه های نادر ایرانی به صورت قانونی و غیر قانونی به باغ وحش های کشورهای بیگانه و نیز پرندگان شکاری به شیخ نشینهای خلیج فارس و حتی شکارگاههای شخصی اشاره نمود.

چند ایرانی یوزپلنگ را می شناسد؟این شعار روز یوزپلنگ ایرانی است.نهم شهریور ماه به پیشنهاد گروهی از تشکلهای محیط زیستی روز ملی حفاظت از یوزپلنگ ایرانی نامیده شده است.قرار است مراسم اصلی این روز در موزه حیات وحش دارآبادبرگزار شود.همزمان مراسم ویژه ای در مناطق همجوار زیستگاه های یوزپلنگ اصیل ایرانی،همچون روستاهای اطراف منطقه بافق،شهرستان جاجرم و گرمه،بخش چوپانان در منطقه عباس آباد نائین ،روستاهای اطراف منطقه خار توران . شهرستان طیس در نزدیکی منطقه نایبندان برگزار خواهد شد.هدف از برگزاری این مراسم آشنایی و آگاهی هر چه بیشتر مردم با یوز ایرانی و تلاش برای حفظ نسل این گربه سان در حال انقراض است.باشد که با افزایش آگاهی عموم مردم و شناخت هر چه بیشتر حیات وحش ایران،بتوانیم قدمهای موثری در جهت حفظ حیات وحش و محیط زیست سرزمین خود برداریم.

                                        ویژگی آب و هوایی

برای شناخت بیشتر آب و هوای یک کشور،مطالعه گردش عمومی جو کره زمین ،موقعیت جغرافیایی(قرار گرفتن ایران در عرض جغرافیایی 40-25 درجه شمالی)ضروری به نظر می رسد.توده های هوایی که ایران را تحت تاثیر قرار می دهند به صورت زیر است:توده های هوایی دریایی گرمسیری،قاره ای گرمسیری،قاره ای قطبی،دریایی قطبی،قاره ای شمالگان و دریایی استوایی.

ورود سیستمهای پر فشار و کم فشار نیز به ایران آثار متفاوتی را اعمال می کنند،ولی آنچه بیش از همه موجب خشکی بیش از حد فلات ایران می شود،استقرار کمربند پر فشار گرمسیری است که در فصل گرم در ایران عمل می کند.بیشترین بارندگی در شمال ایران و پس از آن در غرب کشور صورت می گیرد.ارتباط آب وهوا و جنگل از چنان اهمیتی برخوردار بوده که به توزیع جغرافیایی جنگل های ایران شکل داده است.

                                             ویژگی خاکها

مهمترین عامل موثر در شکل یابی خاکهای ایران به صورت زیر است:

تخریب طبیعی و متلاشی شدن سنگها که توسط تغییر دما در هنگام یخ زدن و آب شدن یخها و واکنشهای شیمیایی صورت می پذیرد.

موجودات زنده مانند ریشه گیاهان،بقایای گیاهان و موجودات ذره بینی یعنی میکروارگانیسمهای خاک در تعیین نوع خاک سهیمند.

پستی و بلندی و شیب زمین در استقرار خاکها و عمل فرسایش نقش دارد.

انسان نیز در تغییر و تکامل خاک نقش مهمی ایفا می کند.

به عنوان مثال در خوزستان و سایر نواحی که از زمان قدیم برای کشاورزی به آبیاری پرداخته اند،ضخامت رسوبها به بیشتر از یک متر رسیده است.از سوی دیگر شحم زیاد زمین ،چرای مفرط و فشار بیش از حد به خاک ،حاصلخیزی خاک را به مخاطره انداخته است.به طور کلی خاکهای ایران چهار دسته هستند:

خاکهای دشتی و دره ای،خاکهای فلاتی،خاکهای کوهپایه ای شمال و جنوب البرزو خاکهای کوهستانی و تپه ماهوری.

ادامه دارد...

دل من می سوزد

که قناری ها را پر بستند

که پر پاک کبوترها را بشکستند

و کبوتر را

آه،کبوتر را ...

و چه امیٌد عظیمی به عبث انجامید.

راستش اینکه اینجا کمتر مینویسم یا خیلی به اخبار محیط زیست ایران و اتفاقات ناگواری که هر روزه شاهدش هستیم، نمی پردازم دلیل بر بی توجهی و غفلت من نیست.همانطور که حمید مصدق می گه: تو مپندار که خاموشی من ،هست برهان فراموشی من.واقعیت اینه که خودم هم حال و روز چندان مساعدی ندارم.وقتی توی این دوره زمونه آدمها به همدیگه رحم نمی کنند و راحت برای رسیدن به منافع خود حقوق یکدیگر رو پایمال می کنند و حتی اگر لازم باشه طرف مقابل رو قربانی خواسته خود می کنند،از این موجود دو پا در برخورد با محیط پیرامون و سایر آفریده های خدا چه انتظاری می توان داشت!؟هر کس یه ظرفیتی داره ، ولی یه جایی دیگه صبر و تحملش ته می کشه و از ادامه راه دلسرد. وقتی فریاد می کشه و می گه چرا، وقتی کسی صداش رو نمی شنو یا بنا به دلایلی اونایی که باید بشنون گوششون سنگین میشه، وقتی این همه تشکل محیط زیستی در کشور هست، که همواره در جهت بهبود وضعیت نابسامان محیط زیست این مملکت بدون هیچ چشم داشتی تلاش می کنند و به ناچار و از سر دلسوزی و مسئولیت و تعهدی که به آب و خاک این سرزمین دارند، زنگ خطر رو در مورد نابودی محیط زیست ایران به صدا درآوردند ،اما دستشون به جایی بند نیست که بتونن حرکت های اساسی انجام بدهند ،ولی یه تعداد کمتر با توجه به وابستگی هاشون به منابع مختلف قدرت و زد و بندهای موجود می توانند کارهای غیر قانونیشون رو پیش ببرند،من دیگه ...

ولی باز یاد این شعر مصدق می افتم که مگه:

از کجا که من و تو

مشت رسوایان را وا نکنیم.

من اگر برخیزم

تو اگر برخیزی

همه بر می خیزند

من اگر بنشینم

تو اگر بنشینی

چه کسی برخیزد؟

حالا علی الحساب مقدمه زیر رو بخونید تا در روزهای بعد ادامه اش رو بنویسم"

                            ویژگی های زیست محیطی ایران

سیمای طبیعی ایران را دو ویژگی عمده شکل می دهد: وجود بخشی از کوههای اروپا-آسیا و عبور گسترده ترین کمربند بیابانی کره زمین.این کمربند بیابانی از آفریقا آغاز شده و از طریق عربستان و حتی عراق به ایران و آنگاه به پاکستان و هند،منتهی می شود.از سوی دیگر بیابانهای آسیای مرکزی نیز از چین تا شرق دریای خزر گسترده شده اند.بنابراین ما باید شاهد سرزمینی بیابانی و استنپی در ایران باشیم و آنچه که باعث شده تا نواحی خشک داشته باشیم،وجود کوههای بلند و جوان است که این شرایط سخت آب و هوایی را تعدیل بخشیده اند و گاه بین نواحی بیابانی و استپی مرز قائل شده اند.

ماهیهای آبهای شیرین داخلی 269 گونه و دوزیستان 11 گونه اند که حدود نیمی از آنها "آندومیک" (بومی) ایران تشخیص داده شده اند.

از لحاظ تنوع وراثتی نیز فلات ایران و حاشیه آن را محل انتشار طبیعی بسیاری از مهمترین گیاهان زراعی،باغی،دامهای اهلی و خویشاوندان وحشی آنها دانسته اند،به طوری که غرب ایران را یکی از مراکز تنوع وراثتی گیاهی دنیا معرفی و شناسایی کرده اند.

وسعت پارکهای ملی ایران ،در کل به یک میلیون و 649 هزارو 771 هکتار میرسد.

آثار طبیعی ایران 11 هزار و 235 هکتار وسعت دارد و 3 میلیون و 524 هزار و 181 هکتار وسعت پناهگاههای حیات وحش ایران است.اما با وجود همه اینها ،نه سازمان اکوتوریسم متولی مشخصی در ایران دارد و نه ایران در هیچ جامعه بین المللی مرتبط با آن سهمی دارد.

***نقل از جبهه سبز ایران***

واقعا " آدم می مونه چی بگه.این همه نعمت و ثروت تو یه مملکت جمع شده باشه ولی ....چند سال پیش دقیق یادم نمی یاد ولی فکر کنم اتریش بود که بارندگی شدید و سیل باعث شده بود که درختان زیادی از ریشه کنده بشن و در جا های مختلف مانع رفت و آمد مردم شده بودن.بعد دولت تصمیم به جمع آوری تنه درختها گرفت و اینها رو در یه مسافت طولانی روی هم به موازات یه جاده قرار داده بود، تا بتونه از این طریق گردشگران رو جذب کنه و موفق هم شده بود.یا همین امارات متحده عربی ،سرزمین بیابانی محروم از منابع طبیعی، برای جذب گردش گر چه کارها که نمی کنند،ساخت استخرهای شنا و شهر برفی و جزیره مصنوعی و صدها ساخت و ساز دیگه ،که البته این کشور برای ساخت این فضاها علاوه بر هزینه های گزاف خسارتهای بسیاری هم به محیط زیست زمین وارد ساخته است.بعد ایران با این همه منابع طبیعی خدادادی درامد سالانه اش از گردشگری از قطر هم کمتره.

در 95 در صد از وسعت محله، زراعت به صورت ارگانیک انجام میشود.تولید میوه و سبزیجات با استفاده از حشره کشها و مواد شیمیایی انجام نمی گیرد.حیوانات که معمولا" بز و گوسفند اند تحت شرایط مناسب زیست محیطی پرورش می یابند.رئیس تعاونی سیبل در این ناحیه می گوید : دنبال نمودن قوانین خاص زیست محیطی چندان هم ساده نیست،چون اجرای این قوانین در طول سال تحت نظارت و کنترل دائم است.جابه جایی از نحوه معمول به زراعت پایدار موجب شده تا 50 تعاونی زراعی از تهیه فروش ناهار در مدارس محلی و فروش محصولات غذایی خود در سوپر مارکتهای شهر همسایه بهره مند شوند.اغلب تعاونی ها از افزایش درآمد برخوردار هستند.

این دهکده دارای 4 توربین بادی است که هر یک 46 متر ارتفاع دارند و با سرعت ۲/۷متر در ثانیه می چرخند و در هر سال 30 هزار یورو از مصرف برق صرفه جویی می کنند و از ایجاد 8 هزار تن دی اکسید کربن جلوگیری می نمایند.

مواد زائد در این دره زیست محیطی از 530 کیلوگرم برای هر شخص به 350 کیلوگرم تقلیل یافته است.

این دهکده دارای پنل های خورشیدی است که با استفاده از نور خورشید 23 هزار کیلو وات برق اضافی تولید می کند و نیز از ایجاد 9600 تن دی اکسید کربن جلوگیری می نماید و یک سد آبی نیز وجود دارد که مصرف برق را برای 3 هزار خانوار تامین میکند.

بیشتر بدانیم :

**برای تولید یک تن کاغذ جدید،باید 15 درخت تنومند را قطع کنیم.اما برای تهیه همین مقدار کاغذ از کاغذ بازیافتی احتیاج به چوب نیست.در روش بازیافتی میزان انرژی مورد نیاز به ۴/۱ می رسد و همچنین آب مورد نیاز در این فرایند به کمتر از ۱۰۰/۱ تقلیل می یابد.

**کاغذ بازیافت شده را می توان به سهولت و بدون افت کیفیت جانشین کاغذ تازه کرد.

**روزنامه بهترین و در دسترسترین مواد برای بازیافت کاغذ است.

**کاغذهای بازیافتی معمولا" رنگهای تیره ای دارند و از نظر بهداشتی با کاغذهای سفید تفاوتی ندارند.

**کاغذهای تحریر سفید،کاغذ روزنامه،دفتر مشق،کاغذ دستگاه تکثیر،مجله و مقوا برای بازیافت مناسب اند.

**هر فرد به طور متوسط در طول یک روز یک کیلو گرم زباله خانگی تولید می کند.بهترین راه برای کاهش این مقدار، محدود کردن مصرف و استفاده مجدد از وسایل قبل از دورانداختن آنها (مثل استفاده از نایلونهای خرید به جای کیسه زباله) و بازیافت زباله است.

**در بازیا فت هر تن شیشه از متصاعد شدن 1057 کیلوگرم دی اکسیدکربن به داخل هوا جلوگیری می شود.

**آیا با جمع آوری آلومینیوم و بازیافت آلومینیوم می توان آلودگی های زیست محیطی را مقدار زیادی کاهش داد و در مصرف انژی صرفه جویی کرد؟

**تولید آلومینیوم از آلومینیوم بازیافت شده 90%انرژی کمتری از تولید آن از سنگ معدن نیاز دارد.

**بازیابی آلومینیوم آلودگی های مربوط را 95%کاهش می دهد.

**ظروف و ضایعات آلومینیوم مانند فویل آلومینیومی،قوطی های نوشابه ،کنسرو و بشقاب و چارچوب پنجره ها و تراشه های آلومینیوم در کارگاهها ، مناسب بازیافت است.

**با بازیافت فلزاتی مانند آلومینیوم،می توان به مقدار زیادی استخراج از معادن را کاهش داد و با پیشگیری از ایجاد حفره در سطح کره زمین زیبایی آن را حفظ کرد.

یک شرکت تولید کننده رایانه های شخصی اقدام به تولید رایانه های زیستی کرده است که کمترین آلودگی را برای محیط زیست دارند.

به گزارش مهر، رایانه های شخصی یکی از بزرگترین منابع آلاینده است ، به طوری که یک رایانه شخصی معمولی با نمایشگر «ال سی دی» که 24 ساعت شبانه روز روشن است ، در سال بیش از یک تن دی اکسید کربن تولید می کند.در اینجا منظور از نمایشگرها ،انواع قدیمی کاتدی بسیار آلوده کننده نیست بلکه انواع امروزی است که در شمار نمایشگرهای «سبز» زیستی جای دارند.

به همین منظور شرکت «زونبو » تصمیم گرفته است که رایانه ای را با استفاده از مواد قابل برگشت به چرخه طبیعت و بسیار کم مصرفی بسازد که آلودگی بسیار پایین و در حد صفر دارد.در این خصوص آلیلان راسمن یکی از دو بنیانگذار این شرکت اظهار داشت: «این رایانه شخصی در عین حال که یک رایانه کامل است تنها در حد یک لامپ کوچک برق مصرف می کند.همچنین این رایانه ها بسیار ارزان بوده و تنها 99 دلار قیمت دارند.در کل معتقدیم که این ابزارها می توانند در ماه باعث کاهش چشمگیر هزینه های برق کاربران شوند و رضایت مشتریان را جلب کنند.» بنابراین گزارش، زنبو تنها شرکتی نیست که به عرضه رایانه های شخصی سازگار با محیط زیست پرداخته است، بلکه در چند سال اخیر، توجه شرکت های بزرگ تولید کننده رایانه های شخصی به این مسئله افزایش یافته است.در این میان شرکتهای اپل و دل در راس قرار دارند.دل سال گذشته به عنوان « سبزترین شرکت صنعتی» شناخته شده است.شرکت « میکرو پرو» نیز رایانه ای را عرضه کرده است که کیس زیستی دارد.رایانه شخصی زیستین« زونبو »با سیستم عامل لینوکس سازگار شده است و مجهز به پردازشگرهای کم مصرف،درایوهای حافظه فلاش و دیسک سخت است.

****اطلاعات****

این در حالی است که در کشور ما افرادسودجو، فرصت طلب و بی وجدان تنها به دنبال پیدا کردن راههایی هستند که محیط زیست را قربانی زیاده خواهی های خود کنند و به اسم عمران ، آبادی و پیشرفت آخرین ریه های زمین را نابود، و آسمانخراشها و برجها را جایگزین کنند.

هیچ وقت یادم نمی رود، دوره دبیرستان پیش پنجره کلاس که می ایستادیم، محوطه بزرگ اسب دوانی رو می شد دید.چقدر دیدن اسبها در حال پریدن از موانع لذت بخش و هیجان انگیز بود.اما فقط 2 یا 3 سال بعد به جای اون میدان اسب دوانی، صدها آپارتمان مثل قارچ سبز شدند.مجتمع های آپارتمانی بسیار زیادی، که مثل قوطی کبریت تنگ هم چسبیدن .حالم از دیدن همشون بهم می خوره.

افزایش مداوم جمعیت ،کشورهای جهان را بیش از پیش با مشکل کمبود انرژی روبه رو ساخته و حیات بشر را تهدید می کند.شاید با کوشش مداوم دانشمندان، پرتو امیدی بر چهره حیات بر روی کره خاکی بتابد و بیم متلاشی شدن تمدن بشر در اثر کمبود انرژی و کثرت آلودگی محیط، از بین برود.یکی از مهمترین عوامل آلوده کننده محیط زیست در جهان و به خصوص در کشور ما، مصرف انرژی فسیلی در فضاهای مسکونی، برای تهیه آب گرم مصرفی و تامین گرمای فضای خانه است، که با هجوم روز افزون انسانها از روستاها به شهرها به تعداد مصرف کنندگان سوخت های فسیلی، که در واقع پایه های صنعت نوین جهان و از جمله ایران را شامل می شوند افزوده می شود پس با اجرای اصول پایداری محیطی می توان با این مشکل مبارزه کرد.

پایداری محیطی به معنی حفظ سرمایه های طبیعی است که ایجاب می کند ما انسانها در مصرف مواد تجدید شونده و در مصرف آب و منابع انرژی حد و اندازه را رعایت کنیم و بیشتر از آنچه سیستم های طبیعی می توانند فراهم کنند، مصرف نکنیم.

مشکلات زیست محیطی ناشی از کاربرد سوخت های فسیلی و افزایش روز افزون تقاضای انرژی،رویکرد به انرژی های تجدید پذیر، توسعه و کاربرد این منابع را در دنیا هر روز ضروری تر می سازد.برنامه های تولید انرژی کشورهای توسعه یافته و در حال پیشرفت دنیا، به میزان قابل توجهی بر روی انرژی های نو متمرکز شده است.یکی از این انرژی ها را می توان انرژی تجدیدپذیر خورشیدی نام برد. هرپدیده ای که در اثر تابش نور خورشید و بدون استفاده از مکانیزم های محرک، الکتریسیته تولید کند،فتوولتائیک نامیده می شود.عملکرد این سیستم به گونه ای است که با تابش نور مستقیم خورشید بر سطح پانلهای خورشیدی، انرژی الکتریکی تولید می شود.از مزایای این روش می توان به سهولت در نصب و بهره برداری، عدم نیاز به ادوات مکانیکی، عدم ایجاد آلودگی صوتی و قابلیت نصب و راه اندازی در مناطق دوردست بدون نیاز به لوازم جانبی اشاره کرد.

از منابع دیگر جهت تولید انرژی، می توان به انرژی زیست توده اشاره کرد.منابع فراوان زیست توده در طبیعت اعم از منابع گیاهی، مواد زائد کشاورزی، زباله ها و فاضلاب های شهری و صنایع غذایی و فضولات دامی منابعی هستند که رها شدن آنها در طبیعت علاوه بر بروز مشکلات بهداشتی، باعث تولید گازهای گلخانه ای و مخرب محیط زیست می شود که ادامه این روند موجب خسارت فراوان و بعضا" غیر قابل جبران به محیط زیست می شود.

مدیریت این منابع علاوه بر کنترل آلودگی های زیست محیطی، منجر به تولید انرژی فراوانی می شود که هم اینک در آمریکا و کشورهای اروپایی از منابع زیست توده جهت تولید انرژی در سطح نیروگاهی استفاده می شود.

انرزی باد از دیگر انرژی های تجدیدناپذیر است.استفاده از انرژی باد در مقایسه با سایر منابع انرژی مورد استفاده،در بسیاری از کشورهای جهان رو به افزایش است.استفاده از تکنولوژی توربین های بادی به دلیل عدم آلودگی محیط زیست و همچنین قیمت پایین توربین های برق بادی در مقایسه با سایر انرژی های نو یک انتخاب مناسب در مقایسه با دیگر منابع انرژی تجدیدپذیر است.از مزایای استفاده از این انرژی عدم نیاز توربین بادی به سوخت، تامین بخشی از تقاضای انرژی برق،کمتر بودن نسبی قیمت انرژی باد نسبت به انرژی فسیلی در بلند مدت،تنوع بخشیدن به منابع انرژی و ایجاد سیستم پایدار انرژی، عدم نیاز به آب، عدم نیاز به فضای زیاد، و نکته مهم عدم آلودگی محیط زیست است.

با توجه به روند روز افزون استفاده از انرژی های نو و پیشرفت سیستم ها با توسعه تکنولوژی ،جهت ایجاد تنوع در منابع تامین انرژی و کاهش مصرف سوختهای فسیلی و از آنجا که انرژی های نو در کاهش آلودگی های محیط زیست نقش مهمی دارند،باید حرکتی در تولید این گونه انرژی ها صورت گیرد تا در صورت بروز بحران انرژی در جهان، جهت تامین بخشی از انرژی مورد استفاده قرار گیرند.

****دنیای اقتصاد****

به نظر خودم در ایران برای استفاده و بهره برداری هر چه بهتراز انرژی های نو، به ویژه انرژی خورشیدی و باد، که از منابع خدادادی هستند، نیازمند مدیریتی اصولی هستیم .تحقق این امر نیازمند تحقیق و پزوهش ، استفاده از نیروهای متخصص ،سرمایه گذاری و همچنین حمایت سازمانها و ارگانهای مسئول میباشید.

الان حدودا" یک ماهی از روز جهانی بیابان زدایی می گذره، ولی خوندن مطلب زیر به منظور افزایش اطلاعات در مورد وضعیت بیابان زایی در ایران و عوامل موثر بر روی این پدیده شاید بتواند نوع نگاه ما را به محیط زیست تغییر دهد و با آگاهی بیشتر،نسبت به مسئولیت خطیری که در جهت حفظ میراث طبیعی این سرزمین بر عهده تک تک ما است، بتوانیم گامهایی موثر در این زمینه برداریم.

به دنبال خشکسالی و قحطی های شدید اواخر دهه 1960 و اوایل 1970 قاره آفریقا، این موضوع به عنوان یک دشواری جهانی و درد مشترک صدها میلیون انسان، به ویژه در کشورهای توسعه نیافته، در سطح جهانی مطرح گردید و مجمع عمومی سازمان ملل متحد را بر آن داشت، تا در سال 1974 نخستین قطعنامه رسمی را برای جلب نظر ملتها و دولتها، به مساله مهم «بیابان زایی» و مقابله با آن تصویب نماید.

در پی گزارش کنفرانس سران کشورها که در سال 1992 در «ریو» برگزار شد، مساله «بیابان زایی» به صورت جدی مطرح و سرانجام در 17 ژوئن برابر با 27 خرداد به تصویب رسید و از طرف سازمان ملل متحد این روز به عنوان «روز جهانی بیابان زدایی »اعلام گردید.کشور عزیز ما ایران نیز به لحاظ قرار گرفتن بر روی کمربند خشک زمین،وضع خاص توپوگرافی،وجود چین خوردگی های زاگرس و البرز همراه با کوههای مرتفع و محصور شدن زمینهای پست در حد فاصل چین خوردگی ها و تشکیل پلایاها و جلگه ها و تراس ها منجر به استقرار اقلیمهای متفاوت ،نزولات جوی با میزان و پراکنش متفاوت، تشکیل جوامع گیاهی متفاوت،توان بیولوژیک متفاوت و بالاخره پراکندگی جمعیت در نقاط مختلف کشور گردیده است.لذا شرایط خاص طبیعی از یک سو، و دخالتهای بی رویه و تا حدودی حساب نشده جوامع انسانی در طبیعت از سوی دیگر، نقش اساسی در گسترش بیابانهای کشور داشته است.گستره این بیابانها محدوده ای قریب به 43 میلیون هکتار از مناطق مرکزی و جنوب وشرق کشور را به خود اختصاص داده ،ضمن اینکه از سطح 90 میلیون هکتاری مراتع کشور چیزی حدود 16 میلیون هکتار آن را نیز مراتع کویری تشکیل می دهد.لازم به یاداوری است که استان فارس نیز با داشتن بالغ بر ۲/۱ میلیون هکتار زمینهای بیابانی یکی از 15 استان بیابانی کشور می باشد.

بیابان چیست؟

الف) معیاراقلیم:شامل بارندگی، درجه حرارت ،تبخیر و رطوبت نسبی.- بارندگی حدود 200 میلی متر در سال در بیابانهای ساحلی و کمتر از 150 میلی متر در بیابانهای داخلی کشور.- درجه حرارت مطلق بیش از 40 درجه سانتیگراد.- تبخیر 15 تا 30 برابر میزان بارش سالانه.

ب) معیارهای زمین شناسی: سطوح کویری،تپه های ماسه ای حاد ومتحرک و سطوح سنگفرشی از جمله پدیده های موجود در این مناطق است.

ج) معیارهای اکولوژی و پوشش گیاهی: گیاهانی مانند درمنه،قیج، گز، تاغ، اسکنبیل، انواع شورپسندها، انواع گیاهان شن دوست و آکاسیاها از گونه های مهم معرف اکوسیستم ایران هستند.

بیابان زایی عبارت است ازتخریب زمینها در مناطق خشک ،نیمه خشک و خشک نیمه مرطوب تحت تاثیر تغییرات اقلیمی و فعالیتهای انسانی، که هر یک از این عوامل می تواند به طور مستقل و یا به صورت اثر متقابل، در این پدیده تاثیر داشته باشد.عوامل موثر در پدیده« بیابان زایی» شامل عوامل محیطی و عوامل انسانی می باشد.